Thema: Onderzoek

Onderzoek en evaluatie ofwel: is meten ook weten?

09 maart 2010

Het verrichten van onderzoek en houden van evaluaties is een onderwerp dat de Brede School-gemoederen bezig houdt. Zozeer zelfs dat de deelnemers van het landelijk overleg voorlopergemeenten (grote gemeenten) Brede School er binnenkort een tweedaagse studiebijeenkomst aan gaan wijden. De veelheid van ontwikkelde evaluatie- en onderzoeksinstrumenten in ons land hoopt daar ook toe; door het bekende bos zijn de bomen niet goed meer zichtbaar...........

Terwijl de behoefte aan een nuttig meetinstrument groot is, is het vooral de vraag wat we willen weten over de voortgang en de resultaten van de Brede School. Het is zaak zicht te krijgen op bruikbare instrumenten. Bruikbaar in de zin van uitvoerbaar, betaalbaar en vooral relevant. Gaat het om het vaststellen en meten van de kwaliteit van de Brede School of gaat het om een aantoonbaar verband vast te stellen tussen Brede school en schoolprestaties?

En als dat laatste het geval is, kan dat dan wel en is het ook nuttig? Vanwaar toch die hang naar het meten van effecten van de Brede School in relatie met de schoolprestaties van kinderen? Op die vraag is niet direct een eenduidig antwoord te geven, maar zijn wel kritische kanttekeningen te plaatsen. Overigens is dat meestal niet de vraag van Brede Scholen zelf, maar een vraag van politici, bestuurders en soms van wetenschappers. Wellicht voor de eerste twee groepen mede ingegeven om bezuinigingen te kunnen verantwoorden?

In een recent gesprek met een wetenschapper kwam de vraag naar de behoefte aan kwantitatief onderzoek in de Brede School ook weer naar voren. Terecht vroeg hij zich af hoe het komt dat nu ineens aangetoond zou moeten worden dat bijvoorbeeld judolessen in de Brede School nuttig zijn voor het verbeteren van de leerprestaties? Of aangetoond moet worden dat trommelen op de djembe iets bijdraagt aan de reken- en taalvaardigheid op school? Die vragen werden vroeger nooit gesteld aan sportverenigingen of muziekscholen. Het was gewoon nuttig voor lijf en leden en de culturele ontwikkeling, punt uit. Nu dit alles in Brede Schoolverband wordt aangeboden, wordt die vraag ineens wel gesteld........raar toch!!

Waarom is het niet voldoende om na te gaan hoe het met de kwaliteit van de Brede School gesteld is? Antwoord krijgen op die vraag is wel degelijk zeer zinvol. Zinvol, hoog tijd en zeer noodzakelijk om bij te kunnen sturen en de kwaliteit van de Brede School zo op een hoger plan te brengen.

Inzicht in de mate van tevredenheid van ouders, kinderen en professionals over hun Brede School is veelzeggend over de kwaliteit. Kwaliteit van de Brede School zit ook in de mate van samenwerken, hoe bindend of vrijblijvend is die samenwerking eigenlijk; zijn er bindende afspraken en protocollen vastgesteld, leidt het tot nieuwe werkwijzen? Ook de organisatiegraad van de Brede School is zo'n ijkpunt voor het vaststellen van kwaliteit en doelmatigheid. Zo zin er meer onderwerpen die iets kunnen zeggen over de kwaliteit van de Brede School zeggen. Het is te hopen dat in Nederland de energie en het geld gestoken gaat worden in het meten van de kwaliteit in de wetenschap dat meten weten is, maar niet al het goede meetbaar is!

En tenslotte; ik heb nog nergens initiatieven bespeurd om de effecten van de landelijke en gemeentelijke bezuinigingen op de Brede School op grote schaal te onderzoeken. Misschien is mede een reden hiervoor dat directe bezuinigingen op Brede Scholen nu nog incidenten zijn (zoals de fatale voornemens van de gemeente Den Bosch). Maar indirect hebben de bezuinigingen wel degelijk een negatief effect. Er wordt geknaagd aan de infrastructuur van de Brede School als bijvoorbeeld het halve welzijnswerk wordt wegbezuinigd of de openbare bibliotheek moet inkrimpen. Maar ook als (te) veel macht wordt neergelegd bij de schoolbesturen of de spelregels van bijvoorbeeld de volwasseneneducatie drastisch worden gewijzigd.

Misschien voelt iemand zich geroepen om die effecten te meten ............

Louise Schaapveld

Schrijfster is adviseur van bureau Keizerscs beleid en management, en was voorzitter van het landelijk overlegorgaan voor projectleiders Brede School voorlopergemeenten.

Thema's

Onderzoek

Delen:

javhide.com sexsut.com